Hazır Mısın? Son Durak Mars!

Hazır Mısın? Son Durak Mars!

Bildiğiniz gibi NASA son günlerde deyim yerindeyse bomba gibi bir açıklama yaptı ve Mars’ta su bulunduğunu kesinleştirdi. Mars’ta bulunan suyla birlikte yaşam olduğu iddiaları da güçlendi. Yaşam varsa Mars’a seyahat edebilecek miyiz? Gidersek ne yiyip ne içeceğiz? Nerede kalacağız? gibi sorularla internet dünyası çalkalanıyor.

Zamanında elini çabuk tutup geleceği öngörerek Mars’tan arsa almış amcalar şimdilerde Mars’a gideceği günü dört gözle bekliyor. Bu amcalar arsalarını aldılar ama içleri hiç rahat değil ve kafaları da bir hayli karışık. Oraya nasıl ev yapacaklar ya da kendilerine yaşam alanı veya koloni oluşturacaklar? Onların ölmeden Mars’a ulaşmaları tek temennimiz. Neyse şaka bir yana eğer Mars’ta yaşam mevcutsa ki yapılan araştırmalar yüksek ihtimal var olduğunu gösteriyor.

nasa2

Biz İnsanoğlu olarak Dünya’yı bu içinden çıkılmaz halinde bırakıp Mars’a koşacağız tabii ki hiç yanılmadınız. Son durak Mars olan bu yolculukta popüler kurtarıcımız 3D yazıcılar hızır misali yetişecek gibi görünüyor. 3 boyutlu (3D) yazıcılar ve baskılar her geçen gün yeni bir haberle gündemde ve bizleri şaşırtmaya da son gaz devam ediyor. Yemek yapmaktan tutun köprü yapmaya farklı haberlerle karşımıza çıkan 3D yazıcıların bu sefer ki hedefi Mars’ta barınak inşa etmek!

NASA, Mars’ta 2030 yılında astronotların kalacağı evleri 3 boyutlu yazıcılarla inşa etmeyi planlamakta ve bunun için ‘3D-Printed Habitat Challenge’ ismiyle ödüllü bir tasarım yarışması düzenlemiş. Geçtiğimiz günlerde bu tasarım yarışmasının sonuçları açıklandı ve en sağlam, dayanıklı, yenilikçi ve fonksiyonel nitelikte 160 tasarım arasından birinci seçilen proje SEARCH/ Clouds Architecture firmasının tasarladığı ‘Buz Evi’ oldu. 25 bin dolar (75 bin TL) ödül kazanan tasarım sıkışık buz kütleleri arasında -63 derecelik Mars atmosferinde korunmayı amaçlıyor. Peki, bu tasarımı diğerlerinden farklı kılan ne? Neden bu tasarım seçildi? Buz evimize bir göz atalım.

nasa1

İşte Buzdan Ev!

3D buzdan yapılan ev tasarımını dizayn eden tasarımcılar Mars’ta bulunan malzemeleri değerlendirerek  yaşam alanı kurmayı amaçlamışlar. Çünkü Mars seferlerinde taşıma yükü zorluğu önemli bir problem olacağı için bu yöntem daha mantıklı bir seçenek olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu problemi çözmek isteyen bir tasarımcı Mars hakkındaki bir çok spekülasyon ve araştırmaya konu olan bir malzemeyi yani buzu değerlendirmiş. Ekip, Mars Ice House internet sitesinde; “Mars’ta belli bölgelerde bulunan tahmini miktardaki suyu göz önüne aldığımızda bizim yaklaşımımız, hem insanların ve bitki ekosistemlerinin yaşamalarını sağlayacak bir yaşam kaynağı hem de 3D baskıda kullandığımız temel malzeme olarak suyun özelliklerini kapsamlı bir şekilde değerlendiriyor,” ifadelerine yer veriyor.

Köpek balığı yüzgecine benzeyen buz yapının yarı saydam bir madde olması ise içeri doğal ışığın girmesini sağlayacak. Ayrıca su, radyasyona karşı da oldukça etkili bir kalkan olduğu için Dünya’dan daha ince bir atmosferi olan Mars’ta canlıları radyasyona karşı koruyabilecek.

nasa3

Bu tasarımda, bir dış buz tabakası ve iç yaşam alanlarıyla iki katlı koruma karşımıza çıkıyor. Çok katlı yapının içinde özel ve ortak yaşam alanlarının yanı sıra mürettebata oksijen ve yemek sağlamak için dikey hidroponik bahçeler bile düşünülmüş. Buz yapının süblimleşme ihtimalini engellemek isteyen tasarımcılar,  yapının dışına Dyneema destekli EFTE plastiğinden yapılan ince bir zar örtecekler. Bu ince film için gereken malzeme Dünya’da üretilecek ve Mars’ta uygulanacak. Daha yüksek basınçlardaki yapay iç ortam atmosferi ise süblimleşmeye karşı buzu içeriden koruyacak.

nasa4

Kazı Yapan Robotlar

İkinci tasarımsa yarı otonom robotlar tarafından inşa edilen ve kendi özel habitatı bulunacak olan eve verilmiş, bu tasarımı yapan Gamma takımı 15 bin dolarlık (45 bin TL) ödülü kazanmıştır. Foster+Partners firması 3 farklı robot tasarımı yapmış. 3 robottan en büyük olanı delici robotlar Mars yüzeyinde kazı yaparak ilerliyor ve belli bir alana yayılıyor. Daha sonra en küçük robot modeli taşıyıcılar diye adlandırılan robotlar devreye giriyor. Bu taşıyıcılar, yaşam alanının inşa edecek olan robotlara çıkan toprağı getirmekle görevli robotlar. Eritici adındaki robotlar da mikrodalga ışınları kullanılarak çıkan toprağı bir güzel 3D yazıcı ile işleyerek özel bir yüzey inşa edilmesini sağlıyor. Böylelikle Mars hava koşullarına en uygun yaşam alanı üretilebileceği düşünülüyor.

nasa5

Modüler Tasarım

10 bin dolarlık (30 bin TL) üçüncülük ödülü ise ‘Lavahive’ takımının birçok kubbe ve sökülebilir kısımlardan oluşan modüler tasarımı kazanmıştır. Bu tasarımı önemli kılan  modüler, yani kolaylıkla sökülüp takılabilir olması. Her odanın birbiriyle uyumlu olarak bağlanabildiği bu tasarım 3D yazıcılarla Mars’ta inşa edilebilecek. Her türlü hava koşuluna gayet uyumlu olmakla birlikte astronotların işini oldukça kolaylaştırmaktadır. Projede tüm araçlar yaşam alanlarına tam uyum sağlıyor. Araçlarla dışarı çıkan astronotlar, uzay giysisi bile giymeden normal gömlek pantolonlarıyla dış görevleri tamamlayabiliyor. Bu tasarımda astronotların rahatı ne kadar da düşünülmüş.

nasa-lepicallidus

Mars’ta yaşam olur mu bilinmez ama NASA ilk kolonileri kurabilmek için bir sürü harcamayı gözden çıkarmış görünüyor. Bu yarışmanın Dünya’ya da bir katkısı da olabilecek mi ? Acele etmeyin, bir düşünün sadece elde olan malzemelerle fakir ülkelerde yaşayan, doğal afetlerden etkilenmiş, savaş sonrası mağdur olmuş binlerce insan için de güvenli barınaklar yapılabilir. Bu gerçekten etkileyici olurdu. Velhasıl kelam önümüzdeki birkaç sene içerisinde 3d yazıcıların endüstri ve medikal alanlardan ziyade yapı alanında da etkili olacağa benziyor.

Güzel günler!

 ⇒ http://3dpchallenge.tumblr.com/, NASA

İrem Kayar

İrem Kayar

Gazi Üniversitesi Endüstri Mühendisliği bölümü 4.sınıf öğrencisi. Teknolojiye ilgili, araştırmayı seven, 3d yazıcı meraklısı, fotoğraf çekmeye bayılan, her daim neşeli bir mühendis adayı :)

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir